«Με το βιβλίο μου Mαγειρική του Aγίου Όρους θέλω να σας μεταφέρω εν μέρει κάτι απ’ όσα έζησα τριάντα πέντε χρόνια στο Αγιασμένο Όρος μαγειρεύοντας. Δεν πήγα σε σχολές μαγειρικής, ούτε κατέχω κανένα πτυχίο. Έμαθα όμως κοντά στους παλιούς γεροντάδες πώς να τσιγαρίζω το κρεμμύδι σε σιγανή φωτιά, γιατί έλεγαν εκείνοι πως όσο πιο γλυκά ροδίσει το κρεμμύδι τόσο πιο νόστιμο θα γίνει το φαγητό. Έμαθα επίσης πως όλα τα φαγητά στο τέλος του μαγειρέματος θέλουν υπομονή και καρτερία, όταν περιμένουμε πάνω στην καρβουνιά να φύγουν τα περίσσια ζουμιά τους.
»Aπό την προμήθεια των υλικών, το καθάρισμα, το πλύσιμο, το κόψιμο, το αλάτισμα, το μαγείρεμα και ως το σερβίρισμα πρέπει να έχεις πάντα στον νου σου αυτούς για τους οποίους κάνεις όλα τούτα. Aυτούς που αγαπάς. Τα πάντα στη μαγειρική είναι εκδήλωση της αγάπης μας προς αυτούς, γιατί θέλουμε να τους ευχαριστήσουμε. Eπειδή αγαπάμε εκείνους για τους οποίους μαγειρεύουμε γι’ αυτό δεν πρέπει να φοβόμαστε τα λάθη. H αγάπη μας προς τους άλλους μάς οδηγεί στο πώς θα κάνουμε νοστιμότερο το φαγητό. Δεν υπάρχει μεγαλύτερη ευχαρίστηση για ένα μάγειρα, να στέκεται μακριά από την τράπεζα και να παρακολουθεί τα πρόσωπα των αγαπημένων του αδελφών, που τρώνε το φαγητό του. O ένας ευχαριστημένος σηκώνει το φρύδι, ο άλλος θέλει να πει κάτι, μα δεν μπορεί γιατί έχει γεμάτο στόμα και μένει στον ψίθυρο, ο τρίτος έχει ζωγραφισμένη την ευχαρίστηση του ουρανίσκου στο πρόσωπό του και ο τέταρτος, ικανοποιημένος, σκύβει και λέει κάποιο σχόλιο στον διπλανό του.
»Eύχομαι το βιβλίο που κρατάτε στα χέρια σας, πέρα από την αρωγή των συνταγών, να σας βοηθήσει να πλησιάσετε ακόμη περισσότερο αυτούς που αγαπάτε, μαγειρεύοντας. Aνοίξτε το σπίτι σας, καλέστε τους φίλους σας, μαγειρέψτε μαζί, στρώστε το τραπέζι, πιείτε κρασί και χαρείτε μαζί…
»Xαίρετε μετά χαιρόντων μας λέει ο απόστολος Παύλος όλες τις χαρούμενες και ευχάριστες στιγμές της ζωής μας τις συνοδεύει το καλό φαγητό, και ένα καλό τραπέζι. Συνεχίζει ο μακάριος Παύλος και λέει κλαίετε μετά κλαιόντων. Αναλογιστήκατε άραγε πόση ικανοποίηση αισθάνεται κάποιος άρρωστος από μια νόστιμη και ζεστή ψαρόσουπα, που θα του φτιάξουμε με τα χέρια μας; O Άγιος Iωάννης της Κλίμακος λέει πως ο μάγειρας πρέπει να σκέφτεται, όταν μαγειρεύει, ότι υπηρετεί τους αγγέλους… μαγειρεύει γι’ αυτούς που προσεύχονται Υπέρ της των πάντων ενώσεως.
Eύχεσθε,
μοναχός Eπιφάνιος
Από τον επίλογο του βιβλίου “Μαγειρική του Αγίου Όρους”
Ψιλοκόβουμε τα κρεμμύδια (καλύτερα στο μπλέντερ για να λιώσουν). Αν θέλουμε ψιλοκόβουμε το φρέσκο κρεμμυδάκι στο χέρι και το προσθέτουμε στα τελευταία 10 λεπτά, για να είναι πιο έντονη η γεύση του.
Γιαχνίζουμε τα κρεμμύδια σε ελάχιστο νερό για 4-5 λεπτά.
Προσθέτουμε το καθαρισμένο σπανάκι και στη συνέχεια 700 ml νερό και τα μυρωδικά ψιλοκομμένα.
Όταν βράσουν καλά προσθέτουμε το ρύζι και ανακατεύουμε.
Χαμηλώνουμε τη φωτιά και προσθέτουμε το αλάτι, το πιπέρι και το χυμό λεμονιού (αν θέλουμε να εισχωρήσει το λεμόνι στο ρύζι μας).
Βράζουμε περίπου 20-25 λεπτά ώσπου να σκάσει το ρύζι. Αν έχουμε κρατήσει το ψιλοκομμένο φρέσκο κρεμμυδάκι, το προσθέτουμε 10 λεπτά μετά το ρύζι.
Καλή επιτυχία!
Γίνονται με μπαγιάτικο ψωμί όπως τα αλμυρά πικάντικα παξιμαδάκια, με τη διαφορά ότι τα αλάδωτα γλυκά τα πασπαλίζω με φρουκτόζη και κανέλα, ενώ τα λαδερά και με λίγο ελαιόλαδο. Το ψήσιμο γίνεται στους 120 βαθμούς για 1 έως 2 ώρες, όπως ακριβώς στα πικάντικα.
Τρίβουμε το μπαγιάτικο ψωμί μας σε ψίχουλα (θα είναι πιο εύκολο αν έχουμε αφαιρέσει την κόρα). Τα τοποθετούμε σε σκεύος, τα ανακατεύουμε με αλάτι και (προαιρετικά) λίγο κόκκινο πιπέρι και τα βάζουμε στο φούρνο στους 120 βαθμούς τουλάχιστον για 30 λεπτά να φρυγανιστούν.
Βάζουμε νερό να βράσει σε κατσαρολάκι.
Πλένουμε και ψιλοκόβουμε το λάχανο και το πράσο.
Βάζουμε το ελαιόλαδο σε κατσαρόλα σε αρκετά δυνατή φωτιά (2 με ανώτερο το 3) και μόλις ζεσταθεί προσθέτουμε το λάχανο και το πράσο. Ανακατεύουμε και αφήνουμε να σωταριστούν.
Όταν γυαλίσουν προσθέτουμε το βραστό νερό, το αλάτι και το μάραθο και σκεπάζουμε να βράσουν.
Όταν τα λαχανικά μαλακώσουν αρκετά, βάζουμε να πολτοποιηθούν στο μούλτι μαζί με μια ποσότητα ζωμού. Ακριβώς επειδή “θα τα κάνουμε αλοιφή”, μπορούμε στη σούπα αυτή να αξιοποιήσουμε και τα σκληρά μέρη του λάχανου που δεν μαλακώνουν εύκολα με το βράσιμο.
Ρίχνουμε τον πολτό λαχανικών πίσω στην κατσαρόλα και ανακατεύουμε καλά να γίνει η βελουτέ σούπα μας ομοιογενής. Δεν μας πειράζει να είναι αραιή, γιατί θα την κάνουμε πιο πηχτή με τα ψίχουλα. Αφήνουμε να πάρει μια βράση.
Βγάζουμε τα ψίχουλά μας από το φούρνο. Τώρα έχουμε δυο επιλογές, μια ελαφριά για το στομάχι και με λιγότερες θερμίδες, και μια πιο βαριά και πιο παχυντική που πολλοί θεωρούν νοστιμότερη.
1) Η ελαφριά: Ρίχνουμε τα ψίχουλα στην κατσαρόλα, ανακατεύουμε καλά και κατεβάζουμε από τη φωτιά.
2) Η βαριά: Πριν ρίξουμε τα ψίχουλα στην κατσαρόλα, τα σωτάρουμε σε τηγάνι με 1-2 κουταλιές της σούπας ελαιόλαδο.
Σερβίρουμε τη σούπα και προσθέτουμε στα πιάτα κόκκινο πιπέρι και λεμόνι. Επίσης μπορούμε να προσθέσουμε επιπλέον ελαιόλαδο, ωμό.
Το αποτέλεσμα είναι πολύ χορταστικό και θερμαντικό. Καλή επιτυχία!
Αλεύρι που φουσκώνει μόνο του (περίπου 300-350 γρ.)
2 γεμάτες κουταλιές φρουκτόζη
1 γεμάτη κουταλιά σούπας αλεύρι ολικής αλέσεως (προαιρετικά, λόγω των ινών που περιέχει. Σε τόσο μικρή ποσότητα το φούσκωμα του γλυκού δεν θα περιοριστεί αισθητά).
Εκτέλεση
Βάζουμε το φούρνο να προθερμαίνεται στους 170 βαθμούς.
Στο χυμό των 4 πορτοκαλιών ρίχνουμε τη φρουκτόζη και χτυπάμε για να διαλυθεί.
Σε δοχείο ανακατεύουμε το αλεύρι ολικής άλεσης με τη φαρίνα που φουσκώνει.
Τα ρίχνουμε στο χυμό και ανακατεύουμε καλά. Πρέπει να γίνει μια ζύμη μαλακή αλλ’ όχι νερουλή. (Αν τη δούμε νερουλή προσθέτουμε λίγη φαρίνα ακόμα.)
Προσθέτουμε το ξύσμα πορτοκαλιού και ανακατεύουμε.
Βάζουμε τη ζύμη μας σε αντικολλητική φόρμα ή φόρμα κατάλληλα λαδωμένη.
Ψήνουμε στους 170 βαθμούς για 40-45 λεπτά (ή μέχρι να βγαίνει στεγνό το πηρούνι που χώνουμε στην πίτα).
Όσο η πίτα ψήνεται ετοιμάζουμε ελαφρύ σιρόπι ανακατεύοντας το χυμό του ενός πορτοκαλιού με την κουταλιά μέλι (ή τη μαρμελάδα). ΔΕΝ βράζουμε ούτε ζεσταίνουμε το σιρόπι μας, το αφήνουμε ωμό.
Βγάζουμε την πορτοκαλόπιτα από το φούρνο κι αφού κρυώσει για 5 λεπτά έχουμε 2 επιλογές:
1) να την ξεφορμάρουμε με προσοχή, αναποδογυρίζοντάς την
2) να την αφήσουμε στο ταψάκι της. Η επιλογή 2 δεν συμφέρει όταν το ταψάκι είναι αντικολλητικό, γιατί καθώς θα κόβουμε την πίτα σε κομμάτια το μαχαίρι θα χαράζει την αντικολλητική επίστρωση.
Σε κάθε περίπτωση, όταν περάσει το πεντάλεπτο αρχίζουμε να την τρυπάμε με πηρούνι, ώστε να απορροφήσει καλά το σιρόπι που θα της ρίξουμε.
Αφού τη γεμίσουμε τρύπες κι ενώ είναι ακόμα ζεστή, ρίχνουμε πάνω της το σιρόπι κουταλιά-κουταλιά.
Όταν κρυώσει είναι έτοιμη για να τη φάμε! Εμείς που μας σπάει η μύτη απ’ την πορτοκαλομυρωδιά αρχίζουμε όταν είναι ακόμα ζεστή…
Τα μυστικά της επιτυχίας
Η απλούστατη αυτή συνταγή μπορεί να μας δώσει ένα ελαφρύ και πολύ απολαυστικό υγιεινό γλύκισμα, μπορεί όμως και να μας δώσει ένα γλύκισμα κάπως ενοχλητικό… Το μυστικό βρίσκεται στο χυμό πορτοκαλιού. Αν τα πορτοκάλια δεν είναι πραγματικά γλυκά κι έχουν δυνατή, καυστικά όξινη γεύση, θα έχουμε τη δεύτερη περίπτωση. Αν όμως είναι από αυτά που ακόμα και οι λάτρεις του γλυκού μπορούν να πιουν το χυμό τους χωρίς να ζητάνε προσθήκη ζάχαρης, τότε είναι τα πορτοκάλια που χρειαζόμαστε και θα μας δώσουν ένα υπέροχο αποτέλεσμα.
Επίσης, μην κάνετε το λάθος να βάλετε παραπάνω ξύσμα πορτοκαλιού για ακόμα πιο πορτοκαλένια γεύση: έτσι το γλυκό θα πικρίσει.
Όσοι δεν είναι τόσο φανατικοί με τα πορτοκάλια που να ελκύονται από ένα εντελώς πορτοκαλένιο γλύκισμα, μπορούν να προσθέσουν σταφίδες ή να πασπαλίσουν την πορτοκαλόπιτα με κανέλα ή/και με σουσάμι (ελαφρά καβουρδισμένο ή ωμό, ανάλογα με τα γούστα) ή να κάνουν και τις τρεις προσθήκες μαζί, κι ακόμα περισσότερες! Θυμηθείτε ότι αν βάλετε σταφίδες, πρέπει να αφαιρέσετε τουλάχιστον τη μια κουταλιά φρουκτόζης από τα υλικά.
*α’ επιλογή: ρίγανη και μαϊντανός, λίγη φέτα [στην περίπτωση νηστείας, νηστίσιμη] και λίγο τριμμένο καρύδι
**β’ επιλογή: χταπόδι ψητό ή ξιδάτο σε κομματάκια, ρίγανη
Πώς το κάνουμε:
Ρίχνουμε τα υλικά της ζύμης σε λεκανίτσα (το αλεύρι λίγο λίγο) και ζυμώνουμε μέχρι να γίνει λεία και ελαστική ζύμη.
Την πλάθουμε σε μπάλα, τη σκεπάζουμε με μεμβράνη ή πετσέτα και την αφήνουμε να σταθεί για ~1 ώρα.
Ψήνουμε τις μελιτζάνες στα κάρβουνα ή στις εστίες γκαζιού (άφοβα πάνω στις σχαρίτσες τους) γυρίζοντάς τους πλευρά. Γίνονται σε μερικά λεπτά και είναι αυθεντικές έτσι!
Αν δεν έχουμε κάρβουνα ή γκάζι, τις ψήνουμε στο φούρνο εναλλακτικά (στους 200C για 45-50′).
Σε σχάρα ή στο φούρνο μαζί με τις μελιτζάνες ψήνουμε και τις πιπεριές, κομμένες σε χοντρά κομμάτια (ξεσποριασμένες). Γίνονται πιο γρήγορα από τις μελιτζάνες, προσέξτε τις.
Τις πιπεριές τις κόβουμε κομματάκια, τις μελιτζάνες τις ξεφλουδίζουμε (να μην κρυώσουν πολύ) και τις λιώνουμε με το πιρούνι.
Ψιλοκόβουμε το σκόρδο και ανακατεύουμε όλα τα υλικά (μελιτζάνες-πιπεριές-σκόρδο μαζί με αλατοπίπερο, ξίδι και ελαιόλαδο).
Βάζουμε στο ψυγείο να κρυώσει.
Ανοίγουμε τη ζύμη σε φύλλο και κόβουμε με κουπ-πατ (ή μεγάλο ποτήρι) κάπως μεγάλα στρογγυλά κομμάτια.
Παίρνουμε μια “μαφινιέρα” (ταψί με υποδοχές για κεκάκια-μάφινς) των 12 τμχ και τη βάζουμε από την ανάποδη, βουτυρώνουμε ελαφρά και τοποθετούμε ένα φυλλαράκι πάνω από κάθε θήκη, πατώντας καλά να πάρει το σχήμα της.
Ψήνουμε σε καλά προθερμασμένο φούρνο στον αέρα στους 200C μέχρι να ροδίσουν (~15′), βγάζουμε και αφήνουμε να κρυώσουν λιγάκι.
Ξεφορμάρουμε και γεμίζουμε το κάθε καλαθάκι με λίγη μελιτζανοσαλάτα, πασπαλίζοντας από πάνω με τα υλικά της α’ ή β’ επιλογής.
Σερβίρουμε αμέσως. Αν περισσέψουν και τα κρατήσετε στο ψυγείο, να ξέρετε ότι θα μουλιάσει λιγάκι ο πάτος.
Λίγα μυστικά ακόμα
Αντί για χταπόδι έβαλα μια φορά λίγο μαγειρευτό λεμονάτο καλαμάρι. Μπορείτε να χρησιμοποιήσετε έτοιμο χταπόδι ή καλαμάρι, αρκεί να μην είναι κοκκινιστό (όπως π.χ. σε αρκετές κονσέρβες)
3-4 κουταλιές σούπας ρύζι (καρολίνα, μπόνετ, ακόμα και γλασέ. Ακόμα καλύτερα, αναποφλοίωτο.)
δάφνη και θυμάρι
Αλάτι-πιπέρι
Εκτέλεση:
Πλένουμε τα φασόλια και τα μουσκεύουμε σε νερό τουλάχιστον για 6 ώρες.
Τα στραγγίζουμε, τα βάζουμε σε κρύο νερό και τα βράζουμε ΧΩΡΙΣ ΑΛΑΤΙ μέχρι να μαλακώσουν αρκετά. Σε μερικά φασόλια αυτό μπορεί να πάρει και 2 ώρες.
Όταν βλέπουμε ότι κοντεύουν να βράσουν, ζεσταίνουμε δίπλα σε άλλη κατσαρόλα μέχρι βρασμού άλλο νερό, αρκετό.
Σουρώνουμε τους γίγαντες και τους βάζουμε να συνεχίσουν το βρασμό τους με το καινούργιο βραστό νερό.
Προσθέτουμε τη δάφνη, το θυμάρι και τα σκόρδα ψιλοκομμένα.
Όταν οι γίγαντες πάρουν μια βράση, προσθέτουμε και το ρύζι. Αν όμως το ρύζι μας είναι αναποφλοίωτο, καλύτερα να το ρίξουμε από την αρχή με τα φασόλια στο καινούργιο νερό για να μαλακώσει καλύτερα.
Όταν το ρύζι κοντεύει να γίνει, προσθέτουμε τον ντοματοπελτέ διαλυμένο σε νερό, το πιπέρι και το αλάτι που επιθυμούμε. (Προσωπικά δεν βάζω ποτέ αλάτι παραπάνω από τα 3/4 από μια κοφτή κουταλιά της σούπας – και το κουτάλι μου δεν είναι τεράστιο!)
Αφήνουμε να πάρει άλλη μια βράση και κατεβάζουμε από τη φωτιά. Έτοιμο!
Εννοείται ότι τις ημέρες που δεν έχει αλάδωτη νηστεία, μπορούμε να προσθέσουμε στο φαγητό μας ωμό ελαιόλαδο, που είναι και πολύ πιο υγιεινό από το τσιγαρισμένο.
ΠΑΡΑΛΛΑΓΗ: Την πρώτη φορά που έφτιαξα αυτό το φαγητό, αντί για ρύζι είχα βάλει κιμά σόγιας γιατί ήθελα ένα υπερ-πρωτεϊνούχο αποτέλεσμα. Βγήκε πολύ νόστιμο! Το ρύζι το βάζω ως διατροφικό συμπλήρωμα επειδή έχει το 1 αμινοξύ που λείπει από τα φασόλια, την μεθειονίνη. Τα όσπρια περιέχουν τα αμινοξέα λυσίνη και θρεονίνη, που λείπουν από το ρύζι. Συνδυάζοντας λοιπόν το ρύζι με τα όσπρια, έχουμε πρωτεΐνη υψηλής βιολογικής ποιότητας, σχεδόν ίσης αξίας με την πρωτεΐνη του κρέατος. Όμως και από τη σόγια δεν λείπει η μεθειονίνη, οπότε διαλέγετε και παίρνετε τι από τα δύο θα προσθέσετε στους γίγαντες αν θέλετε πρωτεΐνη υψηλής διατροφικής αξίας.
Κόψτε το ψωμί σε φέτες, και έπειτα την κάθε φέτα σε 4-5 λωρίδες.
Βάλτε τα σε ένα ταψί.
Με μια ροή λαδιού ρίξτε λάδι πάνω στα ψωμάκια. Προσέξτε το λάδι να “περάσει” από όλα τα ψωμάκια.
Ρίξτε ρίγανη, αλάτι και κόκκινο πιπέρι.
Ανακατέψτε με τα χέρια σας για να πάει το λάδι, η ρίγανη, το αλάτι και το πιπέρι παντού.
Ψήστε στον αέρα στους 120 βαθμούς για πάνω από μία ώρα, αν μπορείτε αφήστε τα δύο ώρες. Όσο περισσότερο τα αφήσετε τόσο πιό τραγανά θα γίνουν.
Λίγα μυστικά ακόμα
Το μυστικό είναι στο ψήσιμο. Πρέπει να ψηθούν σε χαμηλή θερμοκρασία ώστε να μην πάρουν χρώμα, αλλά να στεγνώσουν καλά. Έτσι δεν μαλακώνουν τις επόμενες μέρες και δεν είναι σκληρά, αλλά γίνονται τριφτά. Δοκιμάστε τα και θα τα φτιάχνετε ΣΥΝΕΧΕΙΑ….
Πάνε πολύ με τυρί φέτα, σερβίρονται αντί για ψωμί σε ούζο αλλά και σκέτα είναι πεντανόστιμα. Και επιπλέον ξέρετε τί να κάνετε το μπαγιάτικο ψωμί και δεν το πετάτε…
Το κατεξοχήν φαγητό των Ποντίων. Το φαγητό αυτό πέρα από εύγεστο είναι πολύ υγιεινό και διαιτητικό.
Υλικά:
0,5 κιλό ξερά φασόλια μπαρμπούνια
1,5 κιλό μαύρα λάχανα μέτρια κομμένα
1 κούπα ελαιόλαδο
2 κουταλιές σούπας πελτέ
2-3 μέτρια κρεμμύδια
αλάτι κατά προτίμηση
μπούκοβο κατά προτίμηση στο σερβίρισμα
Εκτέλεση:
Βράζουμε ξεχωριστά τα λάχανα και τα φασόλια μέχρι να ψηθούν και τα σουρώνουμε πετώντας το νερό.
Τα βάζουμε μαζί σε μια χύτρα με φρέσκο νερό να βράσουν.
Παράλληλα κόβουμε το κρεμμύδι σε μικρούς κύβους ή το περνάμε σε χοντρό τρίφτη.
Σε ένα τηγάνι ή μικρή χύτρα, τσιγαρίζουμε το κρεμμύδι μέχρι να γυαλίσει (δεν το καίμε).
Στο τσιγαρισμένο κρεμμύδι προσθέτουμε τον πελτέ, ανακατεύουμε για 1-2 λεπτά μέχρι να ομογενοποιηθεί και ρίχνουμε το μείγμα στη χύτρα με τα λάχανα και τα φασόλια.
Αφήνουμε να πάρουν μια καλή βράση. Έλέγχουμε την πυκνότητα με την προσθήκη ζεστού νερού.
Προσθέτουμε αλάτι κατά προτίμηση και συνεχίζουμε το βράσιμο μέχρι να ομογενοποιηθεί το φαγητό.
Αυτή είναι η παραδοσιακή παρασκευή του φαγητού. Εναλλακτικά μπορούν να χρησιμοποιηθούν αντί για μαύρα λάχανα, παραπούλια και αντί για μπαρμπούνια άσπρα φασόλια.
Η φανουρόπιτα είναι μια νηστίσιμη πίτα που φτιάχνεται στην μνήμη του Αγίου Φανουρίου την ημέρα της γιορτής του (27/08) αλλά και άλλες ημέρες, την πηγαίνουμε στην εκκλησία κι αφού ο ιερέας διαβάσει την ειδική ευχή, κόβεται και προσφέρεται στους πιστούς ως ευλογία.
Σε αυτή τη δημοσίευση δείτε: συνταγές για φανουρόπιτα, το μαρτύριο του αγίου Φανουρίου, τη λαϊκή παράδοση σχετικά με τη μητέρα του, το απολυτίκιό του και την ευχή που διαβάζει ο ιερέας όταν πηγαίνουμε τη φανουρόπιτα στην εκκλησία.
Το μαρτύριο του αγίου Φανουρίου σύμφωνα με την εικόνα του
Ο αγιογράφος ολόγυρα της εικόνας ζωγράφισε σε δώδεκα παραστάσεις τα μαρτύρια, που υπόφερε ο Άγιος.
Οι παραστάσεις αυτές είναι οι ακόλουθες:
Α΄. Ο Άγιος παρουσιάζεται όρθιος μπροστά στο Ρωμαίο ανακριτή του και φαίνεται ν’ απολογείται με θάρρος και να υπερασπίζει την χριστιανική πίστη του.
Β΄. Οι στρατιώτες εδώ επεμβαίνουν και χτυπούν με πέτρες στο κεφάλι και στο στόμα τον Φανούριο, για ν’ αναγκασθεί να υποκύψει και ν’ αρνηθεί τον Κύριο.
Γ΄. Οι στρατιώτες έχουν εξαγριωθεί πια απ’ την επιμονή του Φανουρίου, γι’ αυτό τον έριξαν κάτω και τον χτυπούν τώρα άγρια με ξύλα και ρόπαλα, για να κάμψουν το ακμαίο ηθικό του.
Δ΄. Ο Φανούριος είναι στη φυλακή κι εκεί βασανίζεται με αποτρόπαιο τρόπο. Φαίνεται εντελώς γυμνός κι οι στρατιώτες ολόγυρα του ξεσχίζουν τις σάρκες του με αιχμηρά σιδερένια εργαλεία. Ο Άγιος υπομένει αγόγγυστα το τρομερό μαρτύριό του.
Ε΄. Ο Φανούριος βρίσκεται και πάλι στη φυλακή και προσεύχεται στον θεό, για να τον ενισχύσει ν’ αντέξει μέχρι τέλους τα βασανιστήρια.
ΣΤ΄. Ο Άγιος παρουσιάζεται και πάλιν μπροστά στον Ρωμαίο ανακριτή για ν’ απολογηθεί για τη στάση του. Απ’ την ατάραχη έκφραση του προσώπου του φαίνεται, πως ούτε τα βασανιστήρια που υπόφερε, ούτε οι μελλοντικές απειλές του τυράννου του εκλόνισαν την πίστη και έτσι απτόητος περιμένει ακόμη χειρότερα μαρτύρια.
Ζ΄. Οι δήμιοι του Φανουρίου με μανία και σκληρότητα καίουν με αναμμένες λαμπάδες το ολόγυμνο σώμα του, που φαίνεται έτσι η ανυπέρβλητη θυσία του για τον Εσταυρωμένο. Ο Άγιος νικά και πάλιν με την αδάμαστη θέληση και καρτερία του στον Κύριο.
Η΄. Εδώ οι άγριοι βασανιστές του χρησιμοποιούν και μηχανικά μέσα για να φθάσουν στο κορύφωμα του μαρτυρίου του. Έχουν δέσει τον Άγιο πάνω σ’ ένα μάγκανο κι αυτό σαν περιστρέφεται, του συντρίβει τα κόκκαλα. Υποφέρει εκείνος αγόγγυστα αλλά στο ωραίο πρόσωπό του είναι ζωγραφισμένη ανέκφραστη αγαλλίαση, γιατί υποφέρει για χάρη του Κυρίου.
Θ΄. Ο Φανούριος ρίπτεται σ’ ένα λάκκο, για να γίνει βορά άγριων θηρίων κι οι δήμιοί του από πάνω παρακολουθούν να δούνε το τέλος του. Τα θηρία όμως έχουν κυριολεκτικά εξημερωθεί απ’ τη χάρη του Θεού, γι’ αυτό τον περιτριγυρίζουν ήσυχα σαν αρνάκια και απολαμβάνουν θαυμάσια τη συντροφιά του.
Ι΄. Οι δήμιοί του δεν ικανοποιούνται απ’ το προηγούμενο αποτέλεσμα κι έτσι τον βγάζουν απ’ τον λάκκο και τον καταπλακώνουν μ’ ένα μεγάλο λίθο, βέβαιοι πια πως θα τον αποτελειώσουν. Τίποτε όμως δεν πετυχαίνουν κι αυτή τη φορά.
ΙΑ΄. Η σκηνή παρουσιάζει τον Άγιο μπροστά σε βωμό, όπου οι δήμιοί του τον προτρέπουν να θυσιάσει, βάζοντας στις παλάμες του αναμμένα κάρβουνα. Ο Φανούριος βγαίνει και απ’ αυτή τη δοκιμασία νικητής και αυτό διακρίνεται από ένα διάβολο, που έχει τη μορφή δράκου, που πετά στον αέρα και κλαίει για την αποτυχία του.
ΙΒ΄. Η τελευταία σκηνή είναι το τέλος του μαρτυρίου του, με τον Φανούριο ριγμένο σ’ ένα μεγάλο καμίνι να στέκεται όρθιος πάνω σ’ ένα σκαμνί και να τον περιζώνουν φλόγες και καπνοί. Ο Άγιος φαίνεται να προσεύχεται αδιάκοπα στον Θεό, χωρίς να εκφράζει κανένα παράπονο ή γογγυσμό.
Η παράδοση σχετικά με τη μητέρα του αγίου Φανουρίου
Η παράδοση που σχηματίστηκε, είναι ότι: η μητέρα του ήταν αμαρτωλή. Ήταν λέει η παράδοση σκληρή, άπονη και αυστηρή με τους φτωχούς και τους συμπεριφερόταν πολύ σκληρά και απάνθρωπα. Μάλιστα για τον αμετανόητο χαρακτήρα της πήγε στην κόλαση. Προσπάθησε να τη σώσει ο γιος της, αλλά η κακία της δεν τον άφησε.
Αυτό είναι ο λόγος που οι νοικοκυρές φτιάχνουν την ημέρα αυτή γλυκόπιτες και αφού τις πάνε στην εκκλησία και ευλογηθούν τις μοιράζουν στη γειτονιά, με τη σύσταση να ευχηθούν να συχωρεθεί η μάνα του Αγίου «Ο Θεός σχωρέστ’; τη μάνα του Αγίου Φανουρίου». Βέβαια ζητούν οι πιστοί να τους φανερώσει ο Άγιος χαμένα αντικείμενα ή να τους φέρει κάτι που επιθυμούν, ή ακόμη έναν καλό γαμπρό στα ανύπανδρα κορίτσια. Βεβαίως προτιμητέο θα ήταν τα κίνητρα και οι εκδηλώσεις να ήταν περισσότερο πνευματικού χαρακτήρα αλλά στο χέρι μας είναι να έχουμε και πνευματική ωφέλεια. Μπορούμε για παράδειγμα να φτιάξουμε εμείς την πίτα και όχι να την αγοράσουμε έτοιμη, να μάθουμε το απολυτίκιο του Αγίου και τον βίο του, να συμμετέχουμε ενεργά στις ακολουθίες που γίνονται προς τιμή του Αγίου και να μην μένουμε μόνο στην προσφορά της φανουρόπιτας.
Άλλωστε ο Άγιος, αυτό είναι που θέλει από εμάς, την ειλικρινή συμμετοχή μας και την προσευχή μας, έτσι ώστε να μεσιτεύει όπως και κάθε Άγιος στον Χριστό, για την σωτηρία της ψυχής μας και αν κάτι θέλουμε οπωσδήποτε να μας φανερώσει, αυτό ας είναι ο σωστός δρόμος που θα μας οδηγήσει στην αιώνια βασιλεία Του.
Κύριε Ιησού Χριστέ ο Θεός ημών, ο θαυμαστός εν τοις Αγίοις σου, ο εισακούων τας δεήσεις και εκπληρών τα προς το συμφέρον αιτήματα ημών, ευλόγησον τον άρτον τούτον τον υπό του δούλου σου (δείνος ή των δούλων σου τούτων) προπαρασκευασθέντα και νυν προσφερόμενον εις ευχαριστίαν και δοξολογίαν ανθρώπων παρά σου, τη μεσιτεία του Αγίου και ενδόξου Μάρτυρος σου Φανουρίου του νεοφανούς και θαυματουργού, απήλαυσαν και εις μνημόσυνον των ευσεβώς τελειωθέντων, και τούτους μεν ανάπαυσον εν τη βασιλεία σου, ημάς δε πάντας εν υγιεία διατήρησον, ποιούντας εν ειρήνη το θέλημα σου και την ευχαριστίαν επί πάσι τοις δωρήμασι σου σοι αναφέροντας. Ειρήνευσον την ζωήν ημών, παράσχου ημίν τα επίγεια και ουράνια αγαθά σου, πρεσβείας της υπεραγίας Δεσποίνης ημών Θεοτόκου, του Αγίου και ενδόξου Μάρτυρος Φανουρίου και πάντων των Αγίων σου.
Ανακατεύουμε όλα τα υλικά. Αφήνουμε να απορροφήσουν οι σταφίδες το χυμό λεμονιού τουλάχιστον για 15 λεπτά και σερβίρουμε. Τα ρεβύθια πρέπει να είναι κρύα και καλά στραγγισμένα. Οι ποσότητες των υλικών είναι κατά βούληση: άλλος μπορεί να θέλει περισσότερο καρότο, άλλος περισσότερες σταφίδες, άλλος περισσότερο πιπέρι κτλ.
Προσωπικά σε 300 γρ. βρασμένα ρεβύθια προσθέτω ένα τριμένο καρότο μέτριου μεγέθους, δύο-τρεις κοφτές κουταλιές σούπας σταφίδες και το χυμό ενός λεμονιού.
Είναι πολύ νόστιμη, χορταστική και αρωματική σαλάτα που θα σας κάνει να δείτε τα ρεβύθια με άλλο μάτι!
Μπορεί άνετα να καταναλωθεί χωρίς λάδι και ταιριάζει με ντιπ ταχινιού. Την περίοδο της Τυρινής συνδυάζεται πολύ ωραία με φέτα.
Ανακατεύετε το σκληρό τυρί ΜΕΒΓΑΛ με το ελαιόλαδο. Προσθέτετε σιγά-σιγά το αλεύρι και στο τέλος τα δύο ασπράδια, ελαφρώς χτυπημένα. Πάνω στη λαμαρίνα, απλώνετε ένα αντικολλητικό φύλλο και ρίχνετε το μείγμα κουταλιά – κουταλιά πάνω στο φύλλο, κρατώντας μεταξύ τους αποστάσεις. Πατάτε ελαφρά το ζυμάρι με την παλάμη του χεριού βρεγμένη και ψήνετε στους 170 ο για 5 λεπτά.
Μόλις τα βγάλετε από το φούρνο, τα τοποθετείτε σ’ ένα μπουκάλι κατά μήκος, για να πάρουν τα κεραμίδια το κυρτό σχήμα τους.
Βράζουμε το νερό και προσθέτουμε τον τραχανά, το αλάτι, το βούτυρο και το γάλα ανακατεύουμε καλά, και τα αφήνουμε να ψηθούν για 15 λεπτά. Ρίχνουμε το κεφαλοτύρι και τα αυγά και τα βράζουμε μέχρι να πήξουν και τότε προσθέτουμε τη φέτα. Σε βουτυρωμένο ταψί στρώνουμε τα 3 φύλλα, αλείφοντας κάθε φύλλο με λάδι. Περιχύνουμε το μείγμα του τραχανά και από πάνω στρώνουμε τα υπόλοιπα φύλλα. Χτυπάμε ελαφρά 1 αυγό, λίγο λάδι και λίγο νερό και περιχύνουμε το τελευταίο φύλλο. Το ψήνουμε σε μέτριο φούρνο για 35-45 λεπτά.
Ζυμώνουμε τα υλικά μαζί εκτός από το τυρί μέχρι η ζύμη να γίνει λεία και ελαστική.
Προσθέτουμε το τριμμένο τυρί σε κομματάκια και συνεχίζουμε το ζύμωμα.
Αφήνουμε τη ζύμη σε ζεστό μέρος μέσα σε λαδωμένο ταψί μέχρι να διπλασιαστεί ο όγκος της.
Ψήνουμε σε προθερμασμένο φούρνο στους 220oC για 40′.
Σημείωση Μαρίας: Μπορούμε να αντικαταστήσουμε μέρος του αλεύρου για όλες τις χρήσεις με αλεύρι ολικής άλεσης (προσωπικά χρησιμοποιώ 70% αλεύρι για όλες τις χρήσεις και 30% αλεύρι ολικής άλεσης).
Λίγο μαϊντανό, βασιλικό, δυόσμο (συνολικά 3 κουταλιές)
2 κουταλιές της σούπας κρέμα γάλακτος ΜΕΒΓΑΛ
1 κουταλιά της σούπας ελαιόλαδο
1 πρέζα μοσχοκάρυδο
1 πρέζα γλυκάνισο
Αλάτι, πιπέρι
Εκτέλεση
Ψιλοκόβετε το φρέσκο κρεμμύδι και το σκόρδο. Ανακατεύετε τη φέτα ΜΕΒΓΑΛ με την κρέμα γάλακτος, το λάδι, τα αρωματικά, το αλατοπίπερο. Προσθέτετε το κρεμμύδι, το σκόρδο και τα αφήνετε στο ψυγείο για μία ώρα. Αδειάζετε τις ντομάτες, ρίχνετε λίγο αλάτι μέσα και αναποδογυρίζετε πάνω σε χαρτί κουζίνας. Πριν τα γεμίσετε, τα σκουπίζετε με χαρτί κουζίνας να φύγουν τα υγρά και αφού τα γεμίσετε, τα σκεπάζετε με το «καπελάκι» τους.
1 κιλό Αλεύρι Ζυμωτό
30 γρ. Ελαιόλαδο ή (4 κουταλιές σούπας λάδι)
15 γρ. Αλάτι ή (2 κουταλάκια του γλυκού)
10 γρ. Ξύδι ή (2,5 κουταλάκια του γλυκού)
650 γρ. Νερό παγωμένο
Υλικά για τη γέμιση
1 κιλό Φέτα σκληρή τριμμένη
6 Αυγά
230 γρ. Γιαούρτι πρόβειο ή (1 κεσεδάκι)
40 γρ. Γάλα ή (4 κουταλιές της σούπας)
Μία πρέζα πιπέρι
Εκτέλεση
Για τη ζύμη
Ανακατεύουμε όλα τα υλικά μαζί και τα ζυμώνουμε μέχρις ότου η ζύμη να γίνει λίγο ελαστική.
Την ξεκουράζουμε 10 λεπτά.
Κόβουμε τη ζύμη σε 10 κομμάτια και τα αφήνουμε να ξεκουραστούν για άλλα 20 λεπτά.
Ανοίγουμε τα κομμάτια σε φύλλα επιθυμητού μεγέθους.
Για τη γέμιση
Ανακατεύουμε πολύ καλά όλα τα υλικά (τα αυγά τα χτυπάμε ξεχωριστά), μέχρις ότου γίνουν κρέμα.
Τοποθετούμε το μείγμα για περίπου 15 λεπτά στο ψυγείο και μετά το χρησιμοποιούμε.
Λαδώνουμε καλά το ταψί, τοποθετούμε 5 φύλλα -αφού τα λαδώσουμε- κατά τέτοιο τρόπο ώστε να εξέχουν λίγο πάνω από το χείλος του ταψιού.
Τοποθετούμε την γέμιση.
Παίρνουμε τα επόμενα 5 φύλλα -αφού πάλι τα λαδώσουμε- και καλύπτουμε με αυτά τη γέμιση αφήνοντας και πάλι να εξέχουν λίγο.
Λαδώνουμε την επιφάνεια του πάνω φύλλου και τυλίγουμε όλα τα φύλλα μαζί.
Βάζουμε την πίτα στο ψυγείο και την αφήνουμε τουλάχιστον 1 ώρα.
Ψήνουμε στους 180οC για 45 λεπτά.
Υλικά Για τη ζύμη:
1 κιλό αλεύρι
½ ποτήρι λάδι
αλάτι Γέμιση: 1 κιλό ξινή μυζήθρα (τριμμένη)
Εκτέλεση
Ανακατεύουμε υλικά για τη ζύμη και προσέχουμε ώστε το ζυμάρι να είναι πολύ μαλακό. Το αφήνουμε να φουσκώσει.Τηγανίζουμε το ζυμάρι σε λίγο λάδι και σε αντικολλητικό τηγάνι: βουτάμε τα χέρια μας στο νερό, το κόβουμε σε μέγεθος μικρής μπάλας, ανοίγουμε λάκκο στο κέντρο και βάζουμε μια κουταλιά μυζήθρα. Κλείνουμε τη μυζήθρα μέσα στη ζύμη και σχηματίζουμε πάλι μια μικρή μπάλα. Το βάζουμε στο τηγάνι και με βρεγμένα τα χέρια το πιέζουμε από το κέντρο προς τα έξω απλώνοντας το στο τηγάνι. Γυρίζουμε την πίτα και από την άλλη πλευρά και όταν ροδίσει τη βγάζουμε, συνεχίζουμε και με την υπόλοιπη ζύμη. Την νεράτη τη σερβίρουμε με μέλι και κανέλα.
Ν η σ τ ε ύ ε ι ς; Απόδειξέ το μέσα από τα έργα σου…
Ε ά ν δεις φτωχό, να τον ελεήσεις.
Ε ά ν δεις εχθρό, να συμφιλιωθείς μαζί του.
Ε ά ν δεις μια όμορφη γυναίκα, να μην την κοιτάξεις.
Ας μη νηστεύει μόνον το στόμα… αλλά και το μάτι και η ακοή και τα χέρια και τα πόδια και όλα τα μέλη του σώματος.
Τα χέρια, από την αρπαγή και την πλεονεξία.
Τα πόδια, από τους δρόμους που οδηγούν σε αμαρτωλά θεάματα.
Τα μάτια, να μην πέφτουν λάγνα πάνω σε όμορφα πρόσωπα ούτε να περιεργάζονται τα κάλλη άλλων.
Δεν τρως κρέας;
Τα μάτια σου, ας μη φάνε την ακολασία.
Η ακοή σου, ας μη δέχεται κακολογίες και διαβολές.
Το στόμα, ας νηστεύσει από αισχρά λόγια και λοιδορίες.
Αφού δεν είμαστε σαν τα ζώα, γιατί πρέπει να δαγκώνουμε και να τρώμε τους αδελφούς μας;
Υλικά (για 1 άτομο):
Υλικά (για 4 άτομα)
Υλικά
